تاریخچه چاپ
تاریخچه چاپ به چه زمانی برمیگردد، اختراع فن چاپ در حقیقت به قرن ها پیش از
گوتنبرگ که نامش به عنوان مخترع چاپ در تاریخ به ثبت رسیده است بر می گردد.
آشوریان چند هزار سال قبل از میلاد، بر خشت هایی از گل رس مهر زدند.
استعمال حروف قابل انتقال نیز میان سال های ۱۰۵۱ تا ۱۰۵۸ در چین آغاز شد.
تقریبا ۲۰ سال پس از نخستین تلاش های گوتنبرگ در امر چاپ، این صنعت با استفاده از سطوح برجسته در ونیز، فلورانس
پاریس و لیون در حدی مختصر و محدود رواج یافت.
در میانه های قرن ۱۵ انقلاب بزرگی در شرف وقوع بود و در سال ۱۴۵۲ گوتنبرگ آلمانی به ایده چاپ متحرک تحقق بخشید.
۳۰۰ سال پس از اختراع دستگاه چاپ گوتنبرگ نمایشنامه نویس آلمانی
به نام آلوئیس زنه فلدر چاپ سنگی یا لیتوگرافی را در سال ۱۷۹۶ میلادی اختراع کرد.
به نظر می رسد چاپ سنگی را برای نخستین بار میرزاصالح شیرازی در تبریز راه اندازی کرده باشد.
میرزا که از سوی دولت ایران برای فراگیری هنرهای جدید به اروپا رفته بود
در برگشت یک دستگاه چاپ سنگی با خود به تبریز آورد که آن را در سال ۱۲۵۰ قمری راه انداخت.
تاریخچه چاپ افست
اختراع چاپ افست به دو مخترع آمریکایی به نام «ایرا» و دیگری آلمانی مقیم آمریکا به نام «گاسارهامن» نسبت می دهند.
هر دو مخترع در حدود سالهای ۱۹۰۴ میلادی این ایده را که می توان
با فرمهای لیتوگرافی چاپ غیر مستقیم انجام داده را بررسی و آزمایش می کردند.
گفته می شود که روبل یک چاپخانه دار کوچک با تجهیزات پیش از چاپ لیتوگرافی بود.
روزی به دلایلی برای چاپ اسکناس با مشکل کیفیت چاپ مواجه می شود.
وی برای حل این مشکل از لاستیک نرم تری برای چاپ استفاده می کند
در این میان اپراتوری هم که مسوول تغذیه کاغذهای اسکناس به درون دستگاه بود.
در هر چند دور چاپ یک بار کاغذ را وارد دستگاه نمی کرد، این عمل باعث می شد
که با نبودن کاغذ، ابتدا مرکب به روی لاستیک و سپس به پشت کاغذ بعدی انتقال یابد.
وقتی روبل یکی از این چاپ های باطله را بررسی کرد با تعجب متوجه شد
که کیفیت چاپ های باطله در پشت کار به مراتب بهتر از چاپ روی کار است.
این کشف مهمی بود که سرآغاز چاپ افست شد،
روبل از آن پس برای تحقیق و توسعه روش چاپی غیرمستقیم با فرمهای لیتوگرافی را رها کرد
و این روش تازه را که چاپ افست نامید برای کار انتخاب کرد.
موفقیت واقعی چاپ افست زمانی به دست آمد که صفحههای مسی یا سطح حساس به نور به عنوان فرم اختراع شدند.
تفکر تهیه فرمی که بتوان آن را روی استوانه (سیلندر) بست از رنه فلدر است.
تاریخچه چاپ افست از نگاهی دیگر
اولین ماشین چاپ افست لیتوگرافیک در حدود سال ۱۸۷۵ در کشور انگلیس ساخته شده این ماشین برای چاپ روی فلز طراحی شده بود
سیلندر افست با یک مقوای خوش پرداخت پوشیده شده بود که تصویر چایی را از سنگ لیتوگرافی به سطح فلز منتقل می کرد.
در حدود ۵ سال بعد، پوشش مقوایی سیلندر افست به پلاستیک تغییر پیدا کرد
و این ماده همچنان به عنوان متداول ترین ماده در صنعت چاپ افست کاربرد دارد.
اما چاپ افست امروز پس از بروز یک اشتباه در فرآیند تولید کشف شد!
اولین شخصی که از ماشین چاپ افست برای چاپ روی کاغذ استفاده کرد یک آمریکایی به نام ایرا واشینگتن روبل بود.
او در سال ۱۹۰۳ وقتی که روی یک ماشین لیتوگرافی کار می کرد به چاپ افست رسید.
در آن زمان لیتوگرافی معمولا برای تولید مجدد طرح از طریق چاپ پلیتهای ساخته شده از لاستیک و سنگ آهک استفاده می شد.
ایرا واشینگتن در حین کار فراموش کرد تا بین پلیتها کاغذ قرار دهد و باعث شد تا تصویر به روی پلیت پلاستیکی منتقل شود.
او وقتی به اشتباه خود پی برد، اصلاحاتی انجام داد و فرآیند را دومرتبه انجام داد.
روبل بعدا متوجه شد که پلیت پلاستیکی تصویری دقیق تر از سنگ آهک برجای گذاشته است.
بنابراین او تصمیم گرفته تا ماشینی بسازد که از این فرآیند چاپ استفاده کند.
بعد از کشف روبل، دو برادر به نام های چارلز و آلبرت هریس، صاحب شرکت چاپ خودکار هریس،
تصمیم گرفتند تا یک چاپخانه راه انداخته و در طرح روبل شریک شوند.
آنها به سبک ماشین چاپ روتاری یک مدل ماشین ساختند.
اختراع این برادران مدلی است که چاپ افست مدرن امروزی به شیوه آن الگو گرفته اند،
هرچند به دلیل تغییرات حاصل از فن آوری در عصر معاصر با گذشت زمان اندکی تغییر یافته است.
باتشکر، آرتاچاپ